W celu świadczenia usług na najwyższym poziomie stosujemy pliki cookies. Korzystanie z serwisu lublin.eu oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień Twojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w Polityce prywatności.Zamknij

Drukuj stronę do PDF Listy do Henia

Data rozpoczęcia 2008-04-19
Godzina rozpoczęcia 15:00
Kategoria Wielowątkowe

Miejsce, do którego cię zapraszamy, nie wyróżnia się niczym szczególnym. Mijasz je wielokrotnie kiedy idziesz przez miasto. Adres: Krakowskie Przedmieście 64. Wejście do banku. Spójrz jeszcze raz.

W maju 1939 roku właśnie tu na chwilę stanął sześcioletni żydowski chłopczyk Henio Żytomirski.
Z końcem wakacji miał rozpocząć naukę w szkole. 1 września wybucha druga wojna światowa. 24 marca władze okupacyjne ogłosiły zarządzenie o utworzeniu getta na Podzamczu - "ze względu na dobro publiczne zostaje z natychmiastowa mocą utworzona zamknięta dzielnica mieszkaniowa. We wspomnianej dzielnicy winni zamieszkać wszyscy osiadli w Lublinie Żydzi. Ludności żydowskiej zabroniony jest stały pobyt poza gettem. Żydzi mieszkający poza gettem powinni osiedlić się w nim w terminie do 15 kwietnia 1941 roku."
Pod koniec marca hitlerowcy przenoszą rodzinę Żytomirskich z ulicy Szewskiej 3 na ulicę Kowalską. Rok później, 16 marca 1942 roku rozpoczyna się likwidacja lubelskiego getta. Jest to początek Akcji Reinhard zmierzającej do „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej” na terenie Generalnej Guberni. 16 kwietnia 1942 rodzina Żytomirskich trafia do utworzonego na Majdanie Tatarskim getta. 9 listopada również i to getto zostaje zlikwidowane. Około 3 tysięcy osób poprowadzono na Majdanek. Wśród nich był Henio. Po selekcji kobiety, dzieci i starcy zostali skierowani do komory gazowej.

Zanim się dokonało, Henio przystanął. Ktoś zrobił mu zdjęcie. Zdjęcie ocalało.
Dziś ty tu przystaniesz. Do tego jednego małego chłopczyka napiszesz list. Wyślesz go w przeszłość. Powróci z adnotacją adresat nieznany. 40 tysięcy nazwisk i twarzy nie jest do wyobrażenia, do poznania, do zapamiętania. Zapamiętaj jedną.
Nieśmiały uśmiech, biała koszulka z kołnierzykiem, spodenki w kratkę, włosy zaczesane w prawo, skarpetki z paski... Henio, Chaim.

Henio Żytomirski,
ul. Kowalska 11, Lublin
Polska

Nadawca i znaczek pocztowy

Dnia 19 kwietnia 2007 r. w godzinach od 15.00 do 16.00 mieszkańcy Lublina będą mogli wysłać list adresowany do Henia Żytomirskiego, wrzucając go do skrzynki pocztowej Teatru NN, która zostanie ustawiona przed wejściem do Banku Pekao SA przy ul. Krakowskie Przedmieście 64. O godzinie 16 zebrani przejdą pod pomnik Ofiar Getta (zapalenie zniczy, można przynieść własny) a następnie do miejsc związanych z życiem Henia - dom rodzinny przy ul. Szewskiej 3, dom przy ul. Kowalskiej 11, dokąd rodzina Żytomirskich została zmuszona przenieść się w związku z utworzeniem getta. Spacer zakończy się przy ostatniej latarni miasta żydowskiego przy ul. Podwale.

Fotografie Henia oraz jego życiorys w językach: polskim, niemieckim i angielskim znajdziecie na stronie o Heniu.

Najważniejsze wydarzenia cykliczne